CD = CHDIR (içsel) İşlev aktif dizini değiştirir, parametre verilmezse aktif dizini gösterir Sözdizin CD S:YOL\DİZİN CD S:YOL\DİZİN CD Uyarlama 2.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Dizin ismine tıkla, F2 Kurallar “\” işareti konursa, bilgisayar aramaya anadizinden başlar Örnekler CD A:konu = A sürücüsündeki konu isimli dizine git CD .. = bir önceki dizine git CD\ = ana dizine git CD = aktif dizini göster DEfrAG (dışsal) İşlev parçalara ayrılmış dosyaları birleştirerek disk verimini arttırır Sözdizin DEfrAG /F /U Uyarlama 6.0 Windows Start > Programs > Accessories > System Tools > Disk Defragmenter (Yüklenmiş olmalıdır) Anahtar /F = dosyaları birleştirir ve aralarında boş yer kalmamasını sağlar /U = dosyaları birleştirir ama aralarındaki boşluklara dokunmaz Öneri periyodik olarak çalıştırılmalıdır Uyarı 6.0 komutu olmasına rağmen eski uyarlamalarda kullanılabilir Örnekler DEfrAG = dosyaları birleştirir (/U ile aynı) DEfrAG /F = dosyaları birleştirir ve aralarında hiç boşluk bırakmaz DISKCOPY (dışsal) İşlev Bir disketi diğerine iz ve iz kopyalar Sözdizin DISKCOPY S1: S2: Uyarlama 2.0 Windows My Computer > 3.5” Floppy > Sağ fare tuşu > Copy Disc > Start Kurallar Disketler ve sürücüler uyumlu olmalıdır Sabit disk DISKCOPY edilemez Hata mesajları Drive types or diskette types not compatible = sürücü veya disket tipleri uyumsuz Drive s: not ready Make sure a diskette is inserted into the drive and the door is closed = s sürücüsü hazır değil, sürücüye disket takın ve mandalı kapatın Target diskette is write protected Press any key when ready = hedef disket yazma korumalı, hazır olunca bir tuşa basın Unrecoverable read/write error = düzeltilemeyen okuma/yazma hatası. Bu disket kullanılmamalıdır Target diskette may be unusable = hedef disket hatalı olabilir Target media has lower capacity then source, continue anyway (Y/N) ? = hedef disketin kapasitesi kaynak disketinkinden küçük Invalid drive specification, specifie drive does not exist or is non-removable = belirtilen sürücü yok veya sabit sürücü verilmiş Örnekler DISKCOPY A: B: = A'daki disketi B'ye iz ve iz kopyala DISKCOPY = aktif sürücüdeki disketi aynı sürücüdeki diskete kopyala FORMAT (dışsal) İşlev Disketi, DOS tipi dosyaları kabul edecek biçime getirir Sözdizin FORMAT S: /Q /F:type /S /U /Autotest Uyarlama 1.0 Windows My Computer > 3.5” Floppy > Sağ fare tuşu > Format Anahtarlar /Q quick = önceden formatlanmış bir disketi hızlı formatlar /F = formatlanacak disketin kapasitesini belirtir (720 = 720Kb, 1.44 = 1.44Mb, 2.88 = 2.88Mb) /S system = işletim sistemini diskete kopyalar /U uncondit. = formatın UNFORMAT komutuyla iptal edilmesini önler /AUTOTEST= disketi sorunsuz biçimde formatlar [Undocumented] Kurallar /S seçeneği kullanılırsa ve aktif dizinde DOS yoksa, sürücüye DOS disketi takmak gerekir /F seçeneği kullanılmazsa format en üst kapasitede yapılır Uyarılar DISKCOPY ve BACKUP komutları dışında herhangi bir komutun kullanılabilmesi için yeni alınan disketin önce formatlanması gerekir Formatlanan disketteki tüm bilgiler silinir Yanlışlıkla formatlanmış bir disket unformat komutuyla kurtarılabilir /U seçeneği yalnız okuma yazma hataları oluştuğunda kullanılmalıdır MsDos 6.2'de sayılar rahat okunabilmek için virgülle ayrıldı Mesajlar System transferred = sistem dosyaları kopyalandı Hata mesajları Format failure = bozuk sektörler var, formatlanamaz Attempted write-protect violation = disket yazmaya karşı korumalı Unable to write BOOT = önyükleme bölümü yazılamadı (tekrar deneyin, olmazsa disketi atın) Bad partition table = sabit diskte DOS partition'ı yok, Fdisk ile oluştur DISK unsuitable for system DISK = sistem dosyalarının yazılacağı yerde hatalı bir iz var, disket sadece veri disketi olarak kullanılabilir Format not supported on drive s: = belirtilen sürücü formatlanamaz Örnekler FORMAT A: = A sürücüsündeki disketi formatla FORMAT B: /S = B'deki disketi sistem (açış) disketi olarak formatla FORMAT A: /F:720 = A sürücüsündeki disketi 720K kapasitede formatla MSBACKUP (dışsal) İşlev Sabit diskteki dosyaları sıkıştırarak yedekler ve geri yükler, bu işlemi periyodik olarak yapar Sözdizin MSBACKUP Uyarlama 6.0 Windows Start > Programs > Accessories > System Tools > Backup (Yüklenmesi gerekir) Uyarılar Setup dosyasının soyadı .SET olmalıdır Setup dosyası belirtilmezse DEFAULT.SET dosyası kullanılır Backup ve Restore komutlarının yerini aldı Örnekler MSBACKUP = yedekleme veya geri yükleme işlemini başlat SCANDISK (dışsal) İşlev Sabit diskin veya disketin FAT bölgesini, dizinini, belleğini ve durumunu inceler ve düzeltir, CHKDSK'e tercih edilmelidir Sözdizin SCANDISK S: Uyarlama 6.2 Windows Start > Programs > Accessories > System Tools > ScanDisk (Yüklemek gerekir) Standard Automatically fix errors Anahtarlar /frAGMENT = Belirtilen dosyaların parçalanma oranlarını göster /UNDO = Değişiklikleri iptal et Öneri Bu komut periyodik olarak kullanılmalıdır Örnekler SCANDISK C: = Sabit diski kontrol et, hataları düzelt, bozuk sektörlerde kayıt varsa bu kayıtları güvenli bir yere taşı SCANDISK /UNDO = Değişiklikleri iptal et SCANDISK /frAGMENT DENE.DOC = DENE.DOC dosyasının parçalanma durumunu göster TYPE (içsel) İşlev Ascii tipi dosyaların içeriklerini gösterir Sözdizin TYPE S:YOL\DOSYA Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Metin dosyasına çift tıkla Kurallar Dizinlerin içeriği TYPE edilemez Joker kullanılamaz Uyarı Dosyalar ASCII olmalıdır, aksi halde garip karakterler görülür Hata mesajı Invalid filename or file not found = dosya ismi geçersiz veya dosya yok Örnekler TYPE MEKTUP.DOC = MEKTUP.DOC isimli dosyanın içeriğini ekrana bas TYPE A.TXT >LPT1 = A.TXT isimli dosyanın içeriğini yazıcıya bas FOR %%p in (*.bat) DO TYPE %%p = tüm .BAT dosyaların içeriklerini bas COPY (içsel) İşlev Dosyaları kopyalar veya birleştirir Sözdizin COPY L1:YOL1\DOSYA1 L2:YOL2\DOSYA2 /V COPY DOSYA “yeni dosya ismi, en fazla 255 karakter" Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Kopyalanacak dosyaya tıkla, Sağ fare tuşu > Copy, Hedefe git, Sağ fare tuşu > Paste Anahtar /V = kopyaladıktan sonra kopyayı kontrol eder Kurallar Kaynak ismi hedef isminden önce verilir Hedef ismi verilmezse dosya aynı isimle kopyalanır Aygıtlar kaynak ismi olarak verilemez Joker kullanılabilir Uyarılar MsDos 6.2'de aynı isimde bir dosya varsa onay isteme özelliği eklendi Onay isteme özelliği yığın dosyalarda çalışmaz Hata mesajı File cannot be copied onto itself = dosya kendi üzerine kopyalanamaz Örnekler COPY *.COM B: = aktif sürücüdeki .COM soyadlı dosyaları B sürücüsüne kopyala COPY *.BAS *.EXE = aktif sürücüdeki .BAS soyadlı dosyaları .EXE soyadı ile yine aktif sürücüye kopyala COPY B:???.* A: = B sürücüsündeki isim uzunluğu 3 veya daha az olan dosyaları A sürücüsüne kopyala COPY A.TXT PRN = A.TXT dosyasının içeriğini yazıcıya bas COPY %1 LPT1 = jokerle belirtilen dosyayı yazıcıya bas DEL = DELETE (içsel) İşlev Dosya siler Sözdizin DEL S:YOL\DOSYA /P ERASE S:YOL\DOSYA /P Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Dosya adına tıkla, Sağ fare tuşu > Delete, Yes Anahtar /P prompt = dosyayı silmek için kullanıcının onayını bekler Kural Joker kullanılabilir Uyarı Silinen dosyalar, silme işleminden sonra diskete hiç kayıt yapılmamışsa Undelete komutuyla kurtarılabilir Mesaj All files in directory will be deleted. Are you sure (Y/N) ? = dizindeki tüm dosyalar silinecek. Emin misiniz (E/H) ? Hata mesajı Access denied = dosyaya erişilemedi, bu dosyayı silmek yasak (saltoku) Örnekler DEL BILGI.BAS = BILGI.BAS isimli dosyayı sil DEL B:X\A.COM = B sürücüsünün X kitaplığındaki A.COM isimli dosyayı sil DEL A:\DOS = A sürücüsünün DOS dizinindeki tüm dosyaları sil EDIT (dışsal) İşlev Ascii tipi dosya oluşturur veya içeriğini değiştirir Sözdizin EDIT S:YOL\DOSYA Uyarlama 5.0 Windows Start > Programs > Accessories > Notepad / Wordpad Uyarı Msdos 5.0'a kadar EDLIN komutu vardı Örnekler EDIT AUTOEXEC.BAT = belirtilen dosyanın içeriğini düzenle MD = MKDIR (içsel) İşlev Dizin veya altdizin yaratır Sözdizin MD S:YOL\DİZİN Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, File > New > Folder Kural Yol ismi ile dizin "\" işareti ile ayrılmalıdır Uyarı Bir dizindeki dosya ismiyle aynı isimde bir dizin yaratılamaz tersi olası Dizin sayısı 1.2M için 112, 1.44M için 244'tür Altdizin sayısı için bir sınır yoktur Hata mesajı Unable to create directory = dizin yaratılamıyor, çünkü a. bu isimde bir dosya var b. yol yanlış verildi c. disket dolu d. disketin ana dizini dolu Örnekler MD A ENE = A sürücüsünde DENE isimli bir dizin yarat MD DENE\SORU = DENE dizininde SORU isimli bir altdizin yarat RD = RMDIR (içsel) İşlev Belirtilen dizini veya altdizini siler Sözdizin RD S:\YOL\DİZİN Uyarlama 2.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Dizin ismine tıkla, Sağ fare tuşu > Delete, Yes Kurallar Silinecek dizin boş olmalıdır Uyarı Aktif dizin, ana dizin veya dolu bir dizin RD komutuyla silinemez Bu komut MsDos 6.0'da Deltree ile geliştirilmiştir Hata mesajları Invalid path, not directory or directory not empty = verilen yol geçersiz, belirtilen bir dizin ismi değil veya dizin boş değil Attempt to remove current directory = aktif dizin silinmek isteniyor Örnekler RD A ENE = A sürücüsündeki DENE isimli dizini sil RD DENE\SORU = DENE dizininin SORU isimli altdizinini sil RD B:\DENEME\BIR = B sürücüsündeki DENEME dizininin BIR isimli alt dizinini siler RD C:\EXEMPLE = sabit diskin EXEMPLE dizinini siler SYS (dışsal) İşlev Sürücüdeki formatlı diskete sistem dosyalarını kopyalar Sözdizin SYS [S1:\YOL1] S2: Uyarlama 1.0 Windows My Computer > 3.5” Floppy > Sağ fare tuşu > Format, x Copy system files Uyarı ağ'a (network) bağlı disklerde kullanılamaz FORMAT A: + SYS A: = FORMAT A: /S Örnekler SYS A: = A sürücüsündeki formatlı diskete sistem dosyalarını kopyala SYS C: = sabit diske sistem dosyalarını kopyala MsDos Uyarlamaları ve kapladıkları bellekhttp://www.sj.k12.tr/html/konu/msdos/tr/msdos-uyarlamalari.html DATE (içsel) İşlev sistem tarihini gösterir veya düzenler Sözdizin DATE AA.GG.YY veya AA.GG.YYYY veya GG.AA.YY veya GG.AA.YYYY DATE Uyarlama 1.0 Windows Double cliquer sur l’horloge ou Start > Settings > Control Panel, Date/Time Kurallar Ay, gün ve yıl birbirlerinden "-", "." veya "/" işareti ile ayrılmalıdır 1 £ gün £ 31, 1 £ ay £ 12, 1980 £ yıl £ 2099 olmalıdır Uyarı Tarih biçimi CONFIG.SYS'deki Country komutuna bağlıdır [default aa.gg.yy] Mesajlar Current date = aktif tarih Enter new date = yeni tarihi girin Invalid date = geçersiz tarih Örnekler DATE 11.7.90 = sistem tarihini, 90 yılının 11. ayının 7. gününe ayarla DATE = aktif sistem tarihini göster DELtrEE (dışsal) İşlev Dosya, dizin ve dizine bağlı tüm altdizinleri siler Sözdizin DELtrEE /Y S:\YOL\DİZİN Uyarlama 6.0 Windows Dizine veya dosyaya tıkla, Sağ tıkla > Delete > Yes Anahtar /Y = silmek için onay istemez [dosya gizli olsa bile etkilidir] Uyarılar Silinecek dizinlerin boş olmaları zorunlu değildir Gizli ve sistem tipi dosyaları da siler Örnekler DELtrEE DENEME = DENEME isimli dizini ve ona bağlı tüm altdizinleri sil DELtrEE /Y BIR = BIR isimli dizini ve altdizinlerini onay istemeden sil FIND (dışsal) İşlev Belirtilen zinciri dosyanın içinde arar Sözdizin FIND /V/C/N/I “ZİNCİR” S: YOL\DOSYA Uyarlama 2.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Tools > Find > Files or Folders > Named = Dosya ismi, Containing text = aranan zincir, Lookin = C:\, Find now Tools > Find, Advanced, Containing text = “…” Anahtarlar /V = zincirin bulunmadığı satırları gösterir /C count = zincirin bulunduğu satırların sayısını yazar /N number = zincirin bulunduğu satırları ve numaralarını gösterir /I = küçük harf büyük harf ayrımı yapmadan arar [Insensitive] Uyarı Anahtarlar belirtilmezse zinciri içeren satırları gösterir Örnekler FIND /C "Cem" A:TEL.TXT = TEL.TXT isimli dosyanın içinde Cem sözcüğünün olduğu satırların sayısını yazar FIND /N "Cem" A:TEL.TXT = TEL.TXT isimli dosyanın içinde Cem sözcüğünün olduğu satırları ve numaralarını göster DIR A: |FIND /V "TXT" = isminde TXT zinciri olmayan dosyaları göster FOR %D IN (*.DOC) DO FIND "CEM" %F = Cem isminin bulunduğu dosyaları göster FIND "Ali" < DOSYA1 > RAPOR = DOSYA1 isimli dosyanın içinde Ali sözcüğü bulunan satırlarını RAPOR isimli dosyaya kaydet MOVE (dışsal) İşlev Dosyaları belirtilen dizine taşır veya dizin ismi değiştirir Sözdizin MOVE S1:\YOL1\DİZİN1\DOSYALAR S2:\YOL2\DİZİN2 MOVE S1:\YOL1\DİZİN1 L1:\YOL1\DİZİN2 Uyarlama 6.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Sağ fare tuşu > Cut, Hedefe git, Sağ fare tuşu > Paste Örnekler MOVE C:\DOS\*.* C:\YEDEK = DOS dizinindeki tüm dosyaları YEDEK isimli dizine taşı MOVE C:\BIR C:\IKI = BIR isimli dizinin ismini IKI olarak değiştir REN = RENAME (içsel) İşlev Dosya ismini değiştirir Sözdizin REN S:YOL1\DOSYA1 DOSYA2 Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Dosya ismine tıkla > Tekrar tıkla veya F2, Yeni ismi yaz, Enter'a bas Kurallar Joker kullanılabilir Uyarı Verilmek istenen yeni isimde bir dosyaya rastlarsa hata verir ve durur Hata mesajları Duplicate file name or File not found = ismi değişecek dosya bulunamadı veya yeni isimde bir dosya var Missing filename = yeni isim belirtilmedi Örnekler REN DOSYA1 DOSYA2 = DOSYA1'in ismini DOSYA2 olarak değiştir REN A:\BIR\K.EXE K.COM = K.EXE dosyasının ismini K.COM olarak değiştir REN = RENAME (içsel) İşlev Dosya ismini değiştirir Sözdizin REN S:YOL1\DOSYA1 DOSYA2 Uyarlama 1.0 Windows Start > Programs > Windows Explorer, Dosya ismine tıkla > Tekrar tıkla veya F2, Yeni ismi yaz, Enter'a bas Kurallar Joker kullanılabilir Uyarı Verilmek istenen yeni isimde bir dosyaya rastlarsa hata verir ve durur Hata mesajları Duplicate file name or File not found = ismi değişecek dosya bulunamadı veya yeni isimde bir dosya var Missing filename = yeni isim belirtilmedi Örnekler REN DOSYA1 DOSYA2 = DOSYA1'in ismini DOSYA2 olarak değiştir REN A:\BIR\K.EXE K.COM = K.EXE dosyasının ismini K.COM olarak değiştir TIME (içsel) İşlev Sistem saatini gösterir veya değiştirir Sözdizin TIME SA K N TIME Uyarlama 1.0 Windows Saat ikonuna çift tıkla, veya Start > Settings > Control Panel, Date/Time Kurallar Saat, dakika ve saniye birbirlerinden ":" veya "." işareti ile ayrılmalıdır Saniye ve salise birbirlerinden "." işareti ile ayrılmalıdır 1 £ saat £ 23, 0 £ dakika £ 59, 0 £ saniye £ 59, 0 £ salise £ 99 Uyarı Saat formatı CONFIG.SYS'ye bağlıdır [default sa:dk:sn.sl] Mesajlar Current time = aktif saat Enter new time = yeni saati girin Invalid time = geçersiz saat Örnekler TIME 17:29:40 = sistem saatini 17:29:40.00'a ayarla TIME = aktif sistem saatini göster TIME 7 = saati 7:00 yapar TIME 25:12 = geçersiz saat Bilgisayar hangi sırayla açılır Ana sistem bileşenleri ve bellek test edilir (warm reset çoğunu atlar) bios, ROM'u tarar Önyükleme kaydı Ibmbio.com ve Ibmdos.com'u yükler Ibmbio.com, Config.sys'i okumak için Ibmdos.com'u kullanır ve aygıt denetçilerini belleğe yükler Ibmbio.com, Command.com'u yüklemek için Ibmdos.com'u kullanır ve kontrolu Command.com'a bırakır Command.com, Autoexec.bat'ı çalıştırır Dos iletisi görülür saygılar.
Mavi forum |